Als je zou weten wat iemand echt denkt, dan zou je een gigantisch voordeel hebben. Dan kun je anticiperen en dingen doen of zeggen die aansluiten bij zijn of haar wensen en angsten.

Daarom is het zo belangrijk te snappen dat wat wij zelf denken bepaalt wie we echt zijn.  Romeinse filosoof Marcus Aurelius zei: “Ons leven is wat onze gedachten ervan maken.”

Michel de Montaigne zei het vijf eeuwen geleden zo: “Iemand heeft geen last van wat hem overkomt, maar van zijn mening over wat er gebeurt”.

Dit is allemaal leuk en aardig, maar als we echt in een lastig parket zitten dan is het makkelijker gezegd dan gedaan. Toch kunnen we ons hierin trainen. Het moment tussen wat er gebeurt en de reactie daarop uitstellen. Oostenrijkse psychiater Viktor Frankl heeft dankzij deze vertraging in reactie tussen ‘stimulus en respons’ de Holocaust weten te overleven. En er later zijn levenswerk van gemaakt.